5 ΣΕΜΠΤΕΜΒΡΙΟΥ
Ώρα: 20:30
Το Ίδρυμα Γεωργίου & Μάρης Βεργωτή παρουσιάζει το Σάββατο 5 Σεπτεμβρίου 2026, στις 20:30, τη μουσική βραδιά «ΟPUS ALEXANDRINUM – Η μουσική των Ελλήνων της Αλεξάνδρειας». Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί στο Πνευματικό Κέντρο Βεργωτή, στα Κουρκουμελάτα Κεφαλονιάς, και τελεί υπό την αιγίδα της Ιονικής Ακαδημίας 1808.
Το «Opus Alexandrinum» (Έργον Αλεξανδρινόν) πραγματεύεται τη λόγια μουσική δραστηριότητα των Ελλήνων της Αλεξάνδρειας από τα τέλη του 19ου έως τα μέσα του 20ού αιώνα, φωτίζοντας ιδιαιτέρως το ―κυρίαρχο στη μουσική ζωή της ελληνικής παροικίας― επτανησιακό στοιχείο. Η μελέτη αποτελεί καρπό της μουσικολογικής έρευνας της φλαουτίστα Ναταλίας Γεράκη και εκδόθηκε σε συλλεκτικό βιβλίο/CD από το Ελληνικό Ίδρυμα Πολιτισμού (νυν Ελληνικό Ίδρυμα Βιβλίου και Πολιτισμού).
Οι διακεκριμένοι σολίστ Ειρήνη Καράγιαννη (μεσόφωνος), Ναταλία Γεράκη (φλάουτο) και Απόστολος Παληός (πιάνο) παρουσιάζουν στο Πνευματικό Κέντρο Βεργωτή έργα Ελλήνων συνθετών που συνδέονται με την Αλεξάνδρεια. Σε αυτούς συγκαταλέγονται οι Κερκυραίοι Αλέξανδρος Γκρεκ και Παναγιώτης Τσαμπουνάρας, οι Σπυρίδων Παπασταθόπουλος και Πέτρος Ιωαννίδης, καθώς και οι Αλεξανδρινοί Μαρία Σιδεράτου, Γιάννης Χρήστου, Μιχάλης Ροζάκης και Γιάννης Αυγερινός. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει επίσης έργα συνθετών που έγραψαν σε ποίηση του Κωνσταντίνου Καβάφη, όπως οι Δημήτρης Μητρόπουλος, Αργύρης Κουνάδης, Θόδωρος Αντωνίου, Νίκος Αθηναίος και Κωστής Κριτσωτάκης.
Μικρές ιστορίες για την αλεξανδρινή κοινωνία και τη λόγια μουσική της θα παρεμβάλλονται ανάμεσα στα μουσικά έργα, λειτουργώντας ως συνεκτικοί κρίκοι και αναδεικνύοντας τη συμβολή Επτανήσιων μουσικών στην πνευματική ζωή της θάλλουσας πόλης. Μεταξύ αυτών καταγράφονται οι Κερκυραίοι Σπύρος Ξύνδας, Ναπολέων Λαμπελέτ, Σπυρίδων Σαμάρας και Ευστάθιος Μάστορας, ο Ζακυνθινός Παναγιώτης Γριτσάνης, καθώς και ο Κεφαλονίτης Γεώργιος Μολφέτας που διηύθυνε στην Αλεξάνδρεια τον Χορωδιακό Θίασο Κεφαλληνίας.
Πλούσιο ιστορικό φωτογραφικό υλικό της πόλης της Αλεξάνδρειας θα εμπλουτίζει τη μουσική αφήγηση.
Το ενδιαφέρον για τη μουσική ζωή και δημιουργία του Ελληνισμού της Αλεξάνδρειας είναι συνυφασμένο με το ευρύτερο ενδιαφέρον για τη συγκλονιστική ιστορία της εμβληματικής μητρόπολης, τον κοσμοπολιτισμό της, καθώς και την καθοριστική συμβολή του ελληνικού στοιχείου στην ακμή της, τόσο στην αρχαιότητα όσο και στους νεότερους χρόνους. Σκοπός της μελέτης είναι να καταδείξει ότι η μουσική δημιουργία της νεότερης Αλεξάνδρειας υπήρξε απότοκο ενός κοσμοπολιτισμού με βαθιές ρίζες στην ανεπτυγμένη, πολυπολιτισμική κοινωνία της αρχαίας πόλης.
Η εκπόνηση της μελέτης κατέστη εφικτή χάρη στη στήριξη φορέων όπως το Τμήμα Μουσικών Σπουδών της Φιλοσοφικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ), η Μουσική Βιβλιοθήκη «Λίλιαν Βουδούρη» του Συλλόγου Οι Φίλοι της Μουσικής, το Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο του Μορφωτικού Ιδρύματος Εθνικής Τραπέζης (ΕΛΙΑ/ΜΙΕΤ), το Αρχείο της Ελληνικής Κοινότητας Αλεξανδρείας (ΕΚΑ), η Αμερικανική Σχολή Κλασικών Σπουδών στην Αθήνα (ΑΣΚΣΑ), το Αρχείο Κουνάδη (ΑΚ), το Ιστορικό Αρχείο του Ωδείου Αθηνών, το Αρχείο Ελλήνων Μουσουργών Θωμά Ταμβάκου (ΑΕΜΘΤ), το Αρχείο Ελληνικής Μουσικής Γεώργιος Κωνστάντζος.
Η ηχογράφηση του δίσκου πραγματοποιήθηκε στο Στούντιο Ήχου του Τμήματος Μουσικών Σπουδών της Φιλοσοφικής Σχολής του ΕΚΠΑ. Το βιβλίο/CD, το οποίο τυπώθηκε στο ιστορικό ελληνικό τυπογραφείο «Άγκυρα» στην Αλεξάνδρεια, διατίθεται αποκλειστικά σε βιβλιοθήκες και ιδρύματα της Ελλάδας και της Αιγύπτου.
Το «Opus Alexandrinum» έχει παρουσιαστεί στη Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας στην Αίγυπτο και στο Cotsen Hall της Αμερικανικής Σχολής Κλασικών Σπουδών στην Αθήνα. Έχει επίσης λάβει τιμητική διάκριση από την Ένωση Ελλήνων Θεατρικών και Μουσικών Κριτικών.
Ερμηνεία
Ειρήνη Καράγιαννη | μεσόφωνος
Nαταλία Γεράκη | φλάουτο
Aπόστολος Παληός | πιάνο
Έρευνα/κείμενα/επιμέλεια
Nαταλία Γεράκη
Ιστορικό φωτογραφικό υλικό
Συλλογή Ελληνισμού Αιγύπτου ΕΛΙΑ/ΜΙΕΤ
